السيد محمد باقر الصدر ( مترجم : رضا اسلامى )
81
دروس في علم الأصول ( الحلقة الأولى ) ( قواعد كلى استنباط ) ( فارسى )
بعضى موارد ( و براى رفع اشكالات ) به استاد مراجعه كند . ولى اين امر استثناست و به طور كلى فرض برآن است كه هر سه حلقه در نزد استاد درس گرفته شود . بر اين اساس حلقات سهگانه از كتب درسى اصولى - كه اكنون رايج است - تفاوت پيدا كرده است و هماهنگ با روشهاى جديد در تدوين كتب درسى تأليف شده است . كتب درسى اصولى - كه اكنون رايج است - تنها از نظر مضمون و محتوا سختى و پيچيدگى ندارد ، بلكه چگونگى تعبير و بهكارگيرى الفاظ نيز پيچيدگى و دشوارى دارد . و بدين جهت شما مىبينيد كه استاد حتى بعد از آنكه اصل بحث را براى طلبه شرح مىدهد ، باز هم عبارت كتاب به سادگى فهميده نمىشود و طلبه خود را نيازمند به كمك استاد در تطبيق مطالب بر عبارت ، جمله به جمله ، مىبيند . اين ، بدان سبب است كه عبارت معماگونه بيان شده ، يا به سبب آنكه عبارت خيلى موجز است و يا آنكه ساختار عبارت پيچيده و سردرگم است و يا ، هر دو سبب . در حالى كه كتب درسىاى كه امروزه در جهان در برنامهء درسى قرار داده مىشود ، خالى از اين پيچيدگى و وافى به معناست . ما نيز اين روش را در حلقات ، اساس كار خود قرار داديم . البته اينكه مىگوييم عبارات وافى به مقصود انتخاب شده است ، به اين معنا نيست كه طلبه مقصود را تنها از مطالعه عبارت به دست مىآورد ، بلكه به معناى آن است كه به هنگام تطبيق و بعد از آنكه استاد مطالب را براى طلبه شرح داد ، در عبارت ، پيچيدگى و دشوارى خاصى احساس نمىكند . دهم : دوست دارم بار ديگر تاكيد كنم كه اگر ما مطالب و روش استدلال را در اين سه كتاب براساس نظريهء خاصى قرار داديم و يا در استدلالى مناقشه كرديم ، اين امر دليل بر قبول واقعى آن نظريهء يا صحّت آن مناقشه در نظر ما نيست . كليهء مطالب عرضه شده در حلقات سهگانه نشانگر وضعيت تفصيلى مباحث اصولى در نظر ما نيست و از جهت كمى و كيفى در آن حد نهايى نمىباشد . بدين جهت كسانى كه مىخواهند از نظريات و مبانى اصولى ما اطلاع پيدا كنند و روش استدلال ما را در مباحث از همهء جهات بدانند ، بايد به كتاب بحوث فى علم الاصول مراجعه كنند .